Hunziker Areal – Zürich

© Johannes Marburg

“Tal van bijzondere projecten bewijzen dat wooncoöperaties in Zürich de laatste jaren weer een belangrijke speler zijn geworden, niet enkel in de woningbouw, maar ook in de architectuur en de veranderende samenleving. Het afgewerkte woningcomplex met 370 eenheden in Hunziker Areal aan de noordelijke rand van Zürich geeft blijk van deze ambities via een grootschalig stadsproject” (in Nouveaux logements à Zurich, la Renaissance des coopératives d’habitat, Park Books, Dominique Boudet, 2018, p.217). Er zijn meer dan 100 coöperaties in Zürich. Ze vertegenwoordigen 10% van de bebouwde oppervlakte, wat overeenkomt met 40.000 woningen. Ook zijn ze eigenaar van 70% van deze oppervlakte, terwijl 30% in handen is van de stad Zürich. Ze zijn dus een belangrijke speler in de stad, en tegelijk een instrument voor stadsvernieuwing: er kunnen meerdere renovatiewerken op hetzelfde perceel worden uitgevoerd; het aanzicht van de Zürichse randstad verandert: door ingrepen op menselijke schaal, en vooral door de panden op de begane grond opnieuw in gebruik te nemen, activeren ze de openbare ruimte; ze zorgen opnieuw voor gemengde stadswijken met niet enkel woningen maar ook voorzieningen, kantoren, winkels... wat nieuwe manieren van wonen met zich meebrengt. Mehr Als Wohnen is een metacoöperatie die 50 bestaande coöperaties verenigt. Ze is opgericht met de bedoeling ambitieuzere projecten te realiseren dan de projecten die tot dusver door andere coöperaties waren uitgevoerd. Hun eerste buurtproject, Hunziker Areal, werd gelanceerd in 2015.

Download de volledige projectfiche

 

Project ambities

De ambities van de Zürichse coöperaties, waarvan Mehr Als Wohnen deel uitmaakt, zijn sterk gelijklopend voor elk project, met name:

  • Soberheid, ecologie, diversiteit, solidariteit en betrokkenheid van de bewoners promoten;
  • Aan de coöperatieleden betaalbare woningen aanbieden: een non-profit organisatie oprichten met huurprijzen op basis van de werkelijke kosten, grond en eigendom speculatievrij houden;
  • Deze huisvestingsprojecten aan de rol van de overheid koppelen: aanbieden van openbare voorzieningen zoals scholen, gebruikmaken van subsidies, samenwerken met instellingen voor sociale inclusie, enz.
  • Democratie en participatie aanmoedigen: (één persoon, één stem) alle belangrijke beslissingen worden genomen door een algemene vergadering, alle bewoners zijn mee verantwoordelijk en betrokken (niet alleen de middenklasse).

Meer specifiek wil de coöperatie Mehr Als Wohnen via het Hunziker Areal-project een modelcomplex creëren, een “wijk van de toekomst”, door te breken met het klassieke model van het grote modernistische complex. De slogan van de architecten spreekt boekdelen: “wij bouwen een buurt, geen “Siedlung”.

Ook hier is het doel om een stuk stad te creëren, “een stedelijke microkosmos” of “een compacte sociale microkosmos” waar de dicht bevolkte en dicht bij elkaar staande gebouwen een buurtgevoel creëren: “een stuk stad bouwen dat toegankelijk is voor bescheiden gezinnen volgens de principes van de 2.000-watt-maatschappij – die in 2008 op gemeentelijk niveau is goedgekeurd – en een participatieve planning met de toekomstige bewoners en buurtbewoners om nieuwe manieren van wonen uit te werken, specifiek afgestemd op bejaarden.“

Het project streeft ook naar een breed scala aan gebruiksinvullingen.

*voor de cursief gedrukte referenties van de uittreksels, gelieve de volledige projectfiche te raadplegen

Programma

  • 380 woningen
  • Werkplaatsen
  • Winkels
  • Restaurants
  • Gasten -verblijf
  • Kleuterschool
  • Crèche

Identiteitsfiche

Context :

Aanvankelijk een braakliggend terrein aan de noordelijke rand van Zürich, dicht bij de luchthaven, in het district Leutschenbach, tussen een spoorlijn en de Hagenholzstrasse.

Subsidies :
190 miljoen euro – coöperatieve aandelen, aandelen van bewoners en handelszaken, aandelen van de stad Zürich, werkkapitaal, lening van de stad en het kanton voor de gesubsidieerde appartementen, pensioenfonds van de stad Zürich, bankhypotheken

Budget : totale kostprijs – 185 miljoen EUR (zonder investeringen in handelszaken en innovatiefondsen)

Fasering :

  • 2007: oprichting van de coöperatie Mehr Als Wohnen
  • 2008: wedstrijd en lancering van een participatief programma door de coöperatie
  • 2009: resultaten van de wedstrijd en dialoogfase
  • 2011: vergunning toegekend
  • 2012: start van de werken en gesprekken over de dagelijkse leefregels
  • 2015: oplevering
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich
Hunziker Areal – Zürich